Onze planeet is een gekke plek. En laten we eerlijk zijn: de mensheid is maar een vreemde verzameling van organismen die vooral gedreven wordt door … bezit. En geld. Want dat is status. Hoe meer ‘bling’ hoe beter. En sja… we moeten natuurlijk wel onze successen showen. Pessimistisch? Misschien wel. Maar – naar mijn mening – onder aan de streep wel waar. Kijk om u heen. En kijk naar de staat van de wereld. Gedreven door data verzamelende social media en veelal hersenloze, koopbare influencers die met – al dan niet gehuurde – Lambo’s de vangrail inrijden. Nu is het niet de bedoeling daar al te diep op in te gaan, maar ik wil wel het een en ander projecteren op de hifi-industrie. En ik hoop van harte dat we daar het tij nog kunnen keren. 

NB: dit is mijn visie, mijn ervaring en mijn gevoel. Zie dit niet als een wetenschappelijk onderbouwd artikel. Ik ben geen econoom. 

Laten we positief beginnen.

Een hobby is in basis iets prachtigs. Het brengt mensen met dezelfde passie bij elkaar en brengt plezier, ontspanning en kan zelfs tot mooie ontwikkelingen leiden. En het maakt niet uit wat voor hobby het is: fotografie, film, muziek, sport, gaming… hifi.

Daarbij is er nog een mooie bijkomstigheid: waar veel mensen samen komen, is altijd talent te vinden. En onder die mensen zijn altijd liefhebbers te vinden die de gave hebben om mooie producten te ontwikkelen en deze op wat grotere schaal te fabriceren. Daar ontstaan dan weer merken uit. Klein, of soms middelgroot. En soms groot genoeg om wat gezinnen te voeden en er goed van te kunnen leven.

So far so good. Zo werkt dat in een economie.

Groeien en grenzen

We gaan een stapje verder. De grote, bekende merken. Iedereen in onze industrie kent de grote merken wel. En ook de grotere niche-merken. De merken die in de media veel besproken worden en die in elke respectabele winkel wel te vinden zijn. We hoeven ze niet echt te noemen, want ze domineren de markt. Soms terecht, soms niet. Het is een mix van kwaliteit, marketing en marge. Laten we het daar op houden.

Wat opvalt is dat bij sommige van deze partijen de prioriteiten wat zijn verschoven. Dat kan allerhande redenen hebben. Veelal is het gedreven door externe investeerders die graag meer marge zien. Daardoor innoveren minder en verschijnen er praktisch elk jaar nieuwe versies zonder dat er écht nieuwe ontwikkelingen in verwerkt zijn (met name in receivers). Wellicht kunnen ze een nieuwe dac-chip in de spec-lijst vermelden. Of een extra input in de vorm van hdmi e-arc. Of gewoon niets, behalve een V2 achter het typenummer.

Wat de gedachte hierachter is, kunt u waarschijnlijk zelf wel invullen; we hebben het kort aangestipt in de alinea hierboven. Het is echter wel het begin van het einde als je het mij vraagt. Het leidt namelijk tot teleurgestelde klanten en het creëert een voedingsbodem voor negativisme rondom hifi en high-end audio. En ik hoef u niet uit te leggen dat er al genoeg  met scheve ogen naar deze industrie gekeken wordt. Mede gedreven door vage, niet werkende en veelal veel te dure tweaks die niets meer met de kern van de hobby te maken hebben.

Dan een tweede, overduidelijke trend. Een oud model nieuw leven inblazen om zo in te spelen op de retro-hype. Of zélfs een oud merk weer leven inblazen om zo met een stokoud model weer geld te kunnen verdienen. Want de prijs is zeer niet retro.

Deze strategie is – mening van uw auteur – bijna treurig te noemen. Wellicht moeten we ook de Intel 8086  – of beter nog: de 4004 – weer gaan produceren om zo DOS 1.1 te kunnen draaien op een 5,25-inch floppydisk. Héél retro… maar vrij nutteloos.

Gedreven door passie

Nu zijn er gelukkig nog genoeg merken en partijen die niet stil willen zitten en wél innovaties brengen. Soms in samenwerking met anderen. Prima idee om de krachten bundelen!

Zo is Purifi in feite een soort co-operatie. (Peter Lyngdorf, Bruno Putzeys en bijvoorbeeld Lars Risbo zijn oprichter / co-owner). Maar daaruit is wel een mooie nieuwe technologie ontstaan, namelijk de Eigentakt klasse D versterker. (Ook speaker units trouwens…). En dat Eigentakt écht wat brengt, is inmiddels wel duidelijk.

Wat opvalt bij deze samenwerking is dat er achter deze club gepassioneerde mensen zitten. En veel wetenschappers. Het is geen grote, anonieme partij die aan de touwtjes trekt en alleen maar omzet- en winstcijfers wil zien… Helaas zie we dat wel meer en meer.

Marionet

Want waar het – naar mijn mening – vaak fout gaat, is als een merk zo groot wordt dat er van buiten de industrie partijen geïnteresseerd raken. Investeerders. Partijen die – vaak – geen gevoel bij audio hebben, maar graag een ‘speeltje’ erbij hebben. En onder aan de streep alleen maar geïnteresseerd zijn in zwarte cijfertjes. Want het speeltje moet wel geld opleveren.

Nu moeten we allemaal eten en laten we allemaal hopen dat de merken waar we zoveel van houden gewoon winst draaien. Want anders is er überhaupt geen toekomst voor deze hobby. Het punt is: investeerders willen koste wat kost winst. En dat betekent dat het veelal ten koste gaat van innovatie, kwaliteit en duurzaamheid. En dat is géén wenselijke situatie.

Leentjebuur

Het probleem is dat we heel duidelijk zien dat steeds meer merken in handen komen van een paar grote partijen (zie lijst hieronder). Ze blijven maar kopen en groeien. Dat kán in theorie leiden tot interessante kruisbestuiving en gezonde kostenbesparingen. Maar het lijdt ook tot heel veel gelijke producten. Immers: gedeelde componenten en layouts. Nu is er vast íets te tunen, maar dat zijn nuances…

Gevalletje koop je een Citroën C1, Toyota Aygo of een Peugeot 107? Gelijk product, ander jasje.

Daarbij kan het bedrijven ook lui maken. Want waarom niet gewoon shoppen in eigen huis? Of héél dicht bij huis? Een streaming-board hier, een voeding daar… input- en output board… kastje erom en klaar… we hebben een nieuw product. Het gebeurt écht meer dan u denkt. Oók in de ultra-high-end markt. Want wie levert op dit moment nog optische, high-end loopwerken? Juist… Denon. En ja Goldmund gebruikt hetzelfde loopwerk in zijn 200.000 Euro speler als Denon in zijn DCD 2500 en A110-series. Daarmee wil ik niet zeggen dat deze spelers gelijk presteren….Maar het zet je wel aan het denken…

Nu is dit niet nieuw. Automerken doen het ook. Sterker nog: daar is het nog erger omdat ze anders gewoon niet kunnen overleven (wellicht in de hifi ook wel). En hetzelfde gebeurt bij tv’s, waar alleen Samsung en LG nog lcd- en oled-panels maken. Als je dus dacht dat je een Sony hebt gekocht… nope. Dat is een LG met een andere engine.

Audio Mohikanen

We vinden het echter wel zonde, want het haalt een beetje de magie weg. Al moeten we wél melden dat er nog merken zijn die écht alles in huis doen. Veelal kleinere specialisten.

Laten we ze de Audio Mohikanen noemen.

Het zijn de merken die hun eigen dac-chips ontwikkelen. Merken die een versterker van A tot Z ontwerpen en in elkaar solderen. Merken die nog eigen transistors ontwikkelen. De touwtrekkers. De puristen. De merken die we moeten koesteren…

Merken die niet onder een investeerder moeten hangen die niet begrijpt dat de ontwikkeling van een apparaat jaren kan duren. En dat bijvoorbeeld een eigen dac-chip iets bijzonders is. Dat het iets is dat een apparaat onderscheidend maakt. En dat het niet zomaar vervangen kan worden voor een ‘off the shelf’ chipje. “Want die doet toch hetzelfde?”…

Maar we weten allemaal: money rules the world. Zucht…

Groter en groter

En dat zien we in de almaar groeiende, overkoepelende investeringsmaatschappijen. Neem Quad… onderdeel van de International Audio Group. Arcam? Onderdeel van Samsung. Roksan? Eigendom van Monitor Audio. Bowers & Wilkins? Eigendom van Masimo. Devialet? In handen van divers investeerders, waaronder Xavier Niel (een Franse miljardair) en Foxconn. Avant Garde? Eigendom van EMH Partners… En we kunnen nog wel even doorgaan.

Heb ik uw bubbel doorgeprikt? Sorry. Ik was ook vrij geschokt over hoe weinig serieuze merken nog zelfstandig opereren en dus vrij zijn om te kiezen voor compleet bizarre projecten. Projecten die ogenschijnlijk niets kunnen opleveren, maar waaruit weer ontdekkingen komen die op termijn voor mooie producten kunnen zorgen. Ze zijn er gelukkig nog wel. De vraag is wel: Hoe lang nog. Want kijk maar eens naar de lijst hieronder. Dit is pas het begin…

  • Masimo – Bowers Wilkins, Rotel, Classé, Polk, Defintive Technology, Marantz, Denon, Heos, Boston Acoustics,
  • IAG – International Audio Group – Wharfedale, Quad, Mission, (Tag McLaren), Castle, Luxmann, Audiolab, Leak
  • Samsung – Revel, Arcam, JBL, Harman, AKG, (Bang & Olufsen?), Infinity, Becker, Mark Levinson, Soundcraft, Martin
  • Voxx – Acoustic Research, Hirschmann, Jamo, Jensen, Klipsch, Magnat, Onkyo, (en nog veel meer)
  • Lenbrook – NAD, PSB Speakers, Bluesound
  • McIntosh Group – McIntosh, Sonus Faber, Sumiko, Audio Research, Wadia, Fine Sounds Benelux / Azie
  • Armour Home – Q acoustics, QED kabels
  • Vervent Audio Group – Focal, Naim
  • Monitor Audio – Monitor Audio, Roksan, Blok
  • Audio Partnership (Richer sounds) – Cambridge Audio, Mordaunt Short, Opus en Gale luidsprekers.
  • Music Group – Tannoy, Behringer, Midas, en nog wat andere pro-merken.
  • Paradigm – Paradigm, Anthem, Martin Logan
  • GP – KEF, Celestion
  • GoerTek – Dynaudio.
  • Diverse investeerders, waaronder Foxconn, Xavier Niel, Renault, Sharp – Devialet
  • EMH Partners – Avant Garde
  • etc…

Het enge is: deze grote organisaties worden groter en groter. En ze voelen er niets bij als ze een merk moeten afschieten omdat het geen geld oplevert. Want meneer Masimo kent écht het team van Bowers & WIlkins niet. En als Tannoy verlies gaat lijden, dan zal Music Group niet twijfelen.

Hoe dan wel?

Maar laten we niet zuur worden. Is er een oplossing? Geen idee. Ik ben geen econoom. En laten we eerlijk zijn: de mens is een roofdier. Dat gaan we nooit veranderen. Diep van binnen kiest de mens instinctief voor zichzelf (en zijn / haar kind). Als jij jezelf en je gezin moet beschermen, doe je dat. En als een ondernemer zijn ‘kindje’ – zijn bedrijf / investering – moet beschermen doet hij of zij dat. Daar is op zich ook niets mis mee.

Waar het misgaat – en ook daar heb ik helaas geen oplossing voor – is dat de verzameldrift van de grote partijen maar niet stopt. Ze zijn onverzadigbaar. En dat leidt tot monsterlijke creaties waarbij onder aan de streep alles anoniem is voor het team wat erboven hangt.

De enige oplossing lijkt te zijn, is dat merken zich dus niet laten opkopen. Dat ze ervoor kiezen zelfstandig te blijven. Wellicht is dat op korte termijn een gekke keuze – immers: je loopt een bak geld mis – maar op lange termijn lijkt het wel een betere keuze in termen van stabiliteit en geluk. Immers… je bent geen Marionet en je behoort tot een select groepje, zeer gerespecteerde Audio Mohikanen.

En zoeken we onder aan de streep niet allemaal naar geluk? Iets dat geld niet kan kopen, maar een hobby en de mensen eromheen wél kan brengen… Kortom: laten we de hifi-hobby levend houden en de Audio Mohikanen steunen. Ze verdienen ons respect.

LAAT EEN REACTIE ACHTER

Vul alstublieft uw commentaar in!
Vul hier uw naam in